เฟืองโซ่เบอร์ 60 เลือกให้เหมาะกับงาน เพื่อลดการสึกหรอ ใช้ได้นาน

เฟืองโซ่เบอร์ 60 เป็นชิ้นส่วนที่คนทำเครื่องจักร โรงงาน และงานลำเลียงเจอกันบ่อย เพราะจะช่วยรับงานหนักได้ดี และทนกว่าเฟืองขนาดเล็กหลายเบอร์ ถ้าเลือกให้ถูกตั้งแต่แรก เครื่องเดินเรียบ โซ่ไม่สะบัด ลดการสึกหรอ และช่วยคุมค่าใช้จ่ายซ่อมบำรุงได้เยอะ บทความนี้จะพาไปดูตั้งแต่วิธีเข้าใจสเปกของเฟืองโซ่60 ไปจนถึงจุดเช็กสำคัญก่อนสั่งซื้อ เพื่อให้เอาไปใช้งานจริงได้เลย

โดยทั่วไป เฟืองโซ่เบอร์ 60 มักถูกเลือกใช้กับงานส่งกำลังและงานลำเลียงที่มีโหลดค่อนข้างหนัก เช่น สายพานลำเลียง เครื่องจักรในไลน์ผลิต ระบบขับเคลื่อนที่ต้องทำงานต่อเนื่อง หรือจุดที่ต้องการความเสถียรของรอบหมุน เหตุผลที่นิยมเพราะขนาดโซ่และฟันเฟืองอยู่ในกลุ่มที่ “บาลานซ์ดี” ระหว่างความแข็งแรงกับความหาอะไหล่ง่าย เวลาเปลี่ยนอะไหล่ไม่จุกจิกมาก อีกอย่างคือเฟืองเบอร์นี้มีให้เลือกหลายรูปแบบทั้งแบบมีดุมและไม่มีดุม รวมถึงวัสดุหลายเกรด ทำให้เลือกให้เข้ากับงบและสภาพแวดล้อมได้ง่าย

เวลาสั่งเฟืองโซ่เบอร์ 60 อย่าดูแค่คำว่า “เบอร์ 60” อย่างเดียว เพราะสิ่งที่ทำให้งานลงล็อกจริง ๆ คือจำนวนฟัน (Teeth) ขนาดรูเพลา (Bore) ร่องลิ่ม (Keyway) และความกว้าง/ความหนาของตัวเฟือง รวมถึงรูปแบบดุมว่าเป็นแบบ A (ไม่มีดุม), B (มีดุมด้านเดียว) หรือ C (มีดุมสองด้าน) แต่ละแบบเหมาะกับพื้นที่ติดตั้งและการรับแรงไม่เหมือนกัน ถ้าระบบมีแรงกระชากหรือโหลดสลับบ่อย การเลือกจำนวนฟันและโครงสร้างดุมที่เหมาะ จะช่วยลดอาการโซ่เต้นและยืดไวได้ชัดเจน

เฟืองโซ่เบอร์ 60 มีให้เจอบ่อยในเหล็กคาร์บอน/เหล็กกล้า และสแตนเลส ซึ่งเลือกตามสภาพหน้างาน ถ้าเป็นงานทั่วไปในโรงงานที่ไม่ได้โดนสารเคมีหรือความชื้นจัด เหล็กคุณภาพดี + งานกลึง/กัดฟันที่เที่ยงตรงก็เพียงพอ แต่ถ้าเป็นพื้นที่ชื้น ล้างทำความสะอาดบ่อย หรือมีไอเคมี สแตนเลสจะลดปัญหาสนิมและลดการกัดกร่อนได้ดี อีกจุดที่คนมองข้ามคือ “คุณภาพงานชุบ/อบแข็ง” เพราะมันส่งผลกับการสึกของฟันเฟืองโดยตรง ถ้าใช้งานหนักและรอบจัด แนะนำให้โฟกัสเรื่องความแข็งผิวและความเที่ยงตรงของฟันเฟืองเป็นพิเศษ

• ตรวจสอบว่าโซ่ที่ใช้อยู่เป็นเบอร์ 60 จริง และเป็นแบบโซ่มาตรฐาน/โซ่เสริมความแข็งแรงหรือไม่
•  นับจำนวนฟันเฟืองเดิมและวัดรูเพลาให้ชัวร์
•  เช็กชนิดดุม A/B/C ให้เข้ากับพื้นที่ติดตั้ง
• ดูร่องลิ่มและสกรูล็อกเพลาว่าต้องมีไหม
• ประเมินสภาพแวดล้อมว่าต้องใช้เหล็กหรือสแตนเลส
•  ถ้าโหลดหนักหรือมีแรงกระชากให้เผื่อสเปกความทนและคุณภาพงานผลิตไว้สูงกว่าปกติ

การดูแลหลัก ๆ คือเรื่องแนวศูนย์ (Alignment) และความตึงโซ่ ถ้าแนวเพลาไม่ตรง โซ่จะดึงเฉียงกัดฟันเฟือง ทำให้ฟันสึกเป็นบั้งและเสียงดังเร็วมาก ควรตั้งแนวให้ตรง ตรวจความตึงให้เหมาะ ไม่ตึงจนกินลูกปืน และไม่หย่อนจนโซ่กระแทก รวมถึงหยอด/พ่นน้ำมันหล่อลื่นตามรอบการทำงานจริง ถ้าเริ่มเห็นปลายฟันแหลม โซ่ยืดมากผิดปกติ หรือมีผงเหล็กเยอะขึ้น แปลว่าถึงเวลาตรวจเช็กทั้งชุด ไม่ใช่เปลี่ยนแค่เฟืองหรือแค่โซ่อย่างเดียว